దేశవ్యాప్తంగా పెరుగుతున్న వీధి కుక్కల సమస్యపై సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది. ఈ అంశాన్ని కేవలం జంతు సంక్షేమ కోణంలో మాత్రమే కాకుండా, ప్రజల ప్రాణ భద్రతకు సంబంధించిన అంశంగా కూడా చూడాలని స్పష్టం చేసింది. బహిరంగ ప్రదేశాల్లో వీధి కుక్కలను తొలగించాలంటూ గతంలో ఇచ్చిన ఆదేశాలను వెనక్కి తీసుకోవాలని కోరుతూ దాఖలైన పిటిషన్లను సుప్రీంకోర్టు కొట్టివేసింది.
స్కూల్లు, కాలేజీలు, రైల్వే స్టేషన్లు, బస్ స్టాండ్లు వంటి ప్రజలు ఎక్కువగా రాకపోకలు చేసే ప్రదేశాల్లో వీధి కుక్కల సమస్య తీవ్రంగా మారుతోందని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. ముఖ్యంగా చిన్నపిల్లలు, వృద్ధులు, ప్రయాణికుల భద్రత దృష్ట్యా ప్రభుత్వాలు మరింత అప్రమత్తంగా వ్యవహరించాలని సూచించింది.
ఈ కేసులో యానిమల్ వెల్ఫేర్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా (AWBI) దాఖలు చేసిన పిటిషన్లను విచారించిన సుప్రీంకోర్టు.. ప్రజల భద్రత కూడా అంతే ముఖ్యమని స్పష్టం చేసింది. జంతువుల రక్షణ అవసరమే అయినప్పటికీ, ప్రజల ప్రాణాలకు ముప్పు ఏర్పడే పరిస్థితులను నిర్లక్ష్యం చేయలేమని పేర్కొంది.
వీధి కుక్కల జనాభాను నియంత్రించేందుకు ప్రతి జిల్లాలో కనీసం ఒక పూర్తి స్థాయి యానిమల్ బర్త్ కంట్రోల్ (ABC) కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు ఆదేశించింది. జనాభా ఎక్కువగా ఉన్న జిల్లాల్లో అవసరమైతే మరిన్ని కేంద్రాలు ఏర్పాటు చేయాలని సూచించింది. ఈ కేంద్రాల ద్వారా కుక్కల స్టెరిలైజేషన్, వ్యాక్సినేషన్ వంటి కార్యక్రమాలను సమర్థవంతంగా అమలు చేయాలని పేర్కొంది.
అలాగే దేశవ్యాప్తంగా యాంటీ రేబిస్ వ్యాక్సిన్లు అందుబాటులో ఉండేలా కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు చర్యలు తీసుకోవాలని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. రేబిస్ కేసులు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ప్రజలకు తక్షణ వైద్యం అందించేందుకు ఆసుపత్రుల్లో సరిపడా మందులు నిల్వ ఉంచాలని సూచించింది.
ప్రత్యేకంగా స్కూల్లు, కాలేజీలు, బస్టాండ్లు, రైల్వే స్టేషన్లు వంటి ప్రదేశాల్లో వీధి కుక్కల సంచారాన్ని నియంత్రించేందుకు స్థానిక సంస్థలు చర్యలు తీసుకోవాలని కోర్టు తెలిపింది. పిల్లలు, మహిళలు భయాందోళనలకు గురికాకుండా ప్రజా ప్రదేశాల్లో భద్రతా చర్యలు అవసరమని అభిప్రాయపడింది.
జాతీయ రహదారులపై సంచరించే జంతువుల సమస్యపై కూడా సుప్రీంకోర్టు స్పందించింది. రోడ్లపై తిరిగే పశువులు, కుక్కల వల్ల ప్రమాదాలు పెరుగుతున్నాయని పేర్కొంది. ఈ సమస్యపై ప్రత్యేక పర్యవేక్షణ వ్యవస్థ ఏర్పాటు చేయాలని నేషనల్ హైవే అథారిటీ ఆఫ్ ఇండియా (NHAI)కు సూచించింది. జాతీయ రహదారులపై జంతువుల కదలికలను గుర్తించి తగిన చర్యలు తీసుకునే విధంగా మానిటరింగ్ వ్యవస్థ ఏర్పాటు చేయాలని ఆదేశించింది.
మానవుల ప్రాణాలకు ప్రమాదకరంగా మారిన లేదా రేబిస్ సోకిన కుక్కల విషయంలో చట్టపరంగా అనుమతించిన చర్యలు తీసుకోవచ్చని కూడా కోర్టు స్పష్టం చేసింది. అయితే అలాంటి చర్యలు తీసుకునేటప్పుడు నిబంధనలు పాటించాల్సిందేనని పేర్కొంది.
ఇక కోర్టు ఆదేశాలను అమలు చేసే అధికారులకు రక్షణ కల్పించాలని ప్రభుత్వాలను ఆదేశించింది. విధులు నిర్వహించే సమయంలో వారిపై ఒత్తిడి లేదా బెదిరింపులు ఉండకూడదని తెలిపింది.
సుప్రీంకోర్టు తాజా ఆదేశాలతో దేశవ్యాప్తంగా వీధి కుక్కల సమస్యపై మరోసారి పెద్ద చర్చ మొదలైంది. జంతు సంక్షేమం, ప్రజల భద్రత రెండింటి మధ్య సమతుల్యత అవసరమని న్యాయస్థానం స్పష్టం చేసిన తీర్పుగా ఇది భావిస్తున్నారు.
‘Not Against Temples’: Udhayanidhi Stalin Explains Sanatan Comment
About the Author
